Ang mga Anyo, Tugon, at Epekto ng Neo-Kolonyalismo sa Silangan at Timog-silangang Asya

MGA ASPEKTO NG NEO-KOLONYALISMO

Neo-Kolonialismo: isang anyo ng pananakop o impluwensiya ng isang bansa sa ibang bansa na may layuning mapanatili ang kontrol nito sa ekonomiya at pulitika ng nasasakupan sa pamamagitan ng iba't ibang pamamaraan maliban sa direktang militar na pananakop.

• Ekonomikong aspekto: Ang Neo-Kolonialismo ay may kaugnayan sa kontrol at dominasyon ng mga dayuhang korporasyon sa mga mapagkukunan at mga industriya ng mga bansa na kanilang kinokontrol. Ito ay nagreresulta sa paghahari ng dayuhang kapital at pagiging dependente ng mga bansa na may Neo-Kolonial na relasyon sa mga dayuhang bansa.

• Pampulitikang aspekto: Ang Neo-Kolonialismo ay nagpapalaganap ng kontrol at impluwensiya ng dayuhang bansa sa pamamagitan ng mga institusyong pandaigdig tulad ng pandaigdigang mga organisasyon, pandaigdigang batas, at mga pang-ekonomiyang kasunduan. Ito ay nagbibigay sa mga dayuhang bansa ng kakayahang mamahala at magpasya sa mga patakaran at pagpaplano ng mga bansa na kanilang hinaharian.

PAGKAKAIBA NG KOLONYALISMO SA NEO-KOLONYALISMO

Ang pangunahing pagkakaiba ng Neo-Kolonialismo sa kolonyalismo ay ang paraan ng paghahari at kontrol. Sa kolonyalismo, ang dayuhang bansa ay nagtatag at direktang namamahala sa teritoryo at pamahalaan ng nasasakop na bansa. Sa Neo-Kolonialismo, ang dayuhang bansa ay hindi direktang nagpapatakbo ng pamahalaan, kundi gumagamit ng iba't ibang mekanismo upang makaimpluwensiya at makapagdikta sa mga nasasakupan.

MGA ANYO NG NEO-KOLONYALISMO

Ang Neo-Kolonyalismo ay ang pagpapatuloy ng kolonyal na relasyon sa pagitan ng mga dating kolonya at mga dating kolonisador sa pamamagitan ng iba't ibang paraan. Sa Silangang at Timog-Silangang Asya, ang Neo-Kolonyalismo ay nakakaapekto sa maraming aspeto ng buhay ng mga tao. Ang ilan sa mga anyo ng Neo-Kolonyalismo sa rehiyon ay ang mga sumusunod:

• Ekonomikong Dependensiya: Ito ay ang sitwasyon kung saan ang mga bansa sa rehiyon ay umaasa sa mga dayuhang bansa para sa kanilang pag-unlad at paglago. Ang mga dayuhang bansa ay nagbibigay ng mga utang, tulong, at pamumuhunan sa mga bansa sa rehiyon, ngunit may mga kondisyon at interes na nakakabit dito. Ang mga dayuhang bansa ay nakikinabang sa pagkontrol sa mga merkado, likas na yaman, at patakaran ng mga bansa sa rehiyon.
• Halimbawa nito ay ang pagkakautang ng maraming bansa sa rehiyon sa International Monetary Fund (IMF) at World Bank. Ang mga institusyong ito ay nagpapataw ng mga neoliberal na patakaran tulad ng pribatisasyon, deregulasyon, at liberalisasyon na nagpapahirap sa mga lokal na industriya at sektor.

• Kultural na Dominasyon: Ito ay ang proseso kung saan ang mga dayuhang kultura ay nagiging mas makapangyarihan at mas tinatangkilik kaysa sa mga lokal na kultura. Ang mga dayuhang kultura ay nagpapaimpluwensiya sa mga paniniwala, gawi, at pagpapahalaga ng mga tao sa rehiyon. Ang mga dayuhang kultura ay nagpapalitaw ng kanilang superioridad at nagpapababa ng dignidad ng mga lokal na kultura.
• Halimbawa nito ay ang paglaganap ng Amerikanong kultura sa pamamagitan ng Hollywood, MTV, McDonald's, at iba pa. Ang mga ito ay nagbibigay ng isang homogenous na imahe ng mundo na nakabatay sa Amerikanong pananaw at interes. Ang mga ito ay nagpapahina sa pagkakakilanlan at pagmamalaki ng mga tao sa kanilang sariling kultura.

• Politikal na Pakikialam: Ito ay ang pakikisali o pakikialam ng mga dayuhang bansa sa mga usapin at desisyon ng mga bansa sa rehiyon. Ang mga dayuhang bansa ay gumagamit ng kanilang impluwensiya, kapangyarihan, o pananakot para makialam o makaimpluwensiya sa pulitika at pamamahala ng mga bansa sa rehiyon. Ang mga dayuhang bansa ay nakikialam para maprotektahan ang kanilang interes o mapalawak ang kanilang impluwensiya.
• - Halimbawa nito ay ang pakikialam ng Estados Unidos (US) sa Vietnam War, Korean War, at iba pang mga digmaan at kudeta sa rehiyon. Ang US ay nakialam para pigilan ang paglaganap ng komunismo at mapanatili ang kanilang hegemonya sa rehiyon.

MGA ESTRATEHIYA/ PAMAMARAAN SA PAGTUGON SA NEO-KOLONYALISMO

Ang mga bansa sa Silangang at Timog-Silangang Asya ay nagtugon sa Neo-Kolonyalismo sa pamamagitan ng iba't ibang paraan, kasama na ang pagsusulong ng pambansang pagkakakilanlan, mga kilusang dekolonisasyon, at rehiyonal na kooperasyon. Ang mga sumusunod na estratehiya ang kanilang ginamit upang harapin ang mga hamon ng Neo-Kolonyalismo:

• Pambansang Pagkakakilanlan: Ang mga bansa sa rehiyon ay nagtaguyod ng pambansang pagkakakilanlan bilang tugon sa impluwensiya ng dayuhang bansa. Nagkaroon ng mga kilusang pambansa na naglalayong mapalaganap ang pagpapahalaga sa sariling kultura, wika, at tradisyon. Sa pamamagitan ng pagpapalakas ng kanilang pambansang pagkakakilanlan, nagkaroon sila ng kakayahan na magpasya at magpataw ng mga patakaran na kinakailangan para sa kanilang pag-unlad. 
• Halimbawa nito ang pagtataguyod ng wikang Filipino bilang opisyal na wika ng Pilipinas, ang pagdiriwang ng Hari Raya Puasa bilang pambansang araw ng Malaysia, at ang pagpapatayo ng Angkor Wat bilang simbolo ng kultura ng Cambodia.

• Kilusang Dekolonisasyon: Maraming bansa sa Silangang at Timog-Silangang Asya ang sumailalim sa panahon ng kolonyalismo at napilitang makipaglaban para sa kanilang kalayaan. Ang mga kilusang dekolonisasyon ay naglalayong alisin ang pananakop ng mga dayuhang kapangyarihan at ipagtanggol ang soberanya ng bansa. Sa pamamagitan ng pagkakaisa at pakikibaka, natamo ng mga bansa sa rehiyon ang kanilang kalayaan mula sa kolonyal na mga kapangyarihan at itinatag ang mga malayang pamahalaan. 
• Halimbawa nito ang Himagsikan ng Bayan Magsasaka sa Vietnam laban sa Pransiya, ang Rebolusyon Konstitusyonal sa Thailand laban sa monarkiya, at ang Proklamasyon ng Kalayaan ng Indonesia laban sa Olanda (Netherlands).

• Rehiyonal na Kooperasyon: Ang mga bansa sa Silangang at Timog-Silangang Asya ay nagtungo rin sa rehiyonal na kooperasyon bilang tugon sa Neo-Kolonyalismo. Isang halimbawa nito ay ang ASEAN (Association of Southeast Asian Nations), na naglalayong mapalakas ang ugnayan at kooperasyon sa pagitan ng mga bansa sa rehiyon. Sa pamamagitan ng pagtatalaga ng mga pandaigdigang kasunduan at mekanismo, nagkakaisa ang mga bansa upang mapangalagaan ang kanilang mga interes, lumakas ang kanilang kapangyarihan, at makamit ang ekonomikong pag-unlad. 
• Halimbawa nito ang ASEAN Free Trade Area (AFTA), ASEAN Regional Forum (ARF), at ASEAN Vision 2020.

• Pagpapalakas ng Sariling Industriya: Bilang tugon sa kontrol ng dayuhang korporasyon, naglaan ang mga bansa sa Silangang at Timog-Silangang Asya ng mga pampubliko at pampribadong inisyatiba upang mapalakas ang kanilang sariling industriya. Nagpatupad sila ng mga proteksyonismo, subsidyo, at regulasyon upang maprotektahan ang kanilang lokal na produksyon at makompetensya sa pandaigdig na merkado. Sa pamamagitan nito, nakabuo sila ng mas matatag na ekonomiya at nakabawas sa kanilang dependensiya sa dayuhang kapital. 
• Halimbawa nito ang pagtatag ng National Steel Corporation sa Pilipinas, ang pagpapaunlad ng petrochemical industry sa Singapore, at ang paglikha ng Samsung Electronics sa South Korea.

MGA EPEKTO NG NEO- KOLONYALISMO

Mga Epekto sa Ekonomiya:

• Pagmamalabis sa Pagkuha ng mga Mapagkukunan: Ang Neo-Kolonyalismo ay nagresulta sa patuloy na pagkuha at pag-exploit ng mga mapagkukunan ng rehiyon ng mga dayuhang korporasyon. Ang mga likas na yaman tulad ng langis, gas, mineral, at iba pang yaman ng lupa ay napapakinabangan ng mga dayuhang bansa nang hindi sapat na kapakinabangan para sa mga lokal na ekonomiya.
• Imbalance sa Kalakalan: Dahil sa kontrol at dominasyon ng mga dayuhang bansa, nagkaroon ng imbalance sa kalakalan sa rehiyon. Maraming bansa sa Silangang at Timog-Silangang Asya ang naging depende sa mga dayuhang bansa para sa kanilang mga pangangailangan at nagtakda ng mga patakaran na nagpapabor sa mga dayuhang korporasyon. Ito ay nagresulta sa mataas na antas ng pag-import kaysa sa pag-export, na nagdudulot ng trade deficits at pagkasira ng lokal na industriya.
• Dependency at Utang: Ang Neo-Kolonyalismo ay nagdulot ng patuloy na pagkaasa at dependencya ng mga bansa sa Silangang at Timog-Silangang Asya sa mga dayuhang bansa. Ang mga pautang at pagkakautang na ipinapataw ng mga dayuhang bansa ay nagpapalakas ng kanilang kontrol at impluwensiya sa mga lokal na ekonomiya. Ito ay nagreresulta sa kawalan ng kalayaan at limitadong kapangyarihan ng mga bansa sa pagpaplano at pag-unlad ng kanilang sariling ekonomiya.

Mga Epekto sa Kultura:

• Impluwensya ng Kanluraning Kultura: Ang Neo-Kolonyalismo ay nagdala ng malakas na impluwensiya ng Kanluraning kultura sa rehiyon. Ang pagdating ng mga dayuhang bansa ay nagdulot ng pagsulpot ng mga elemento ng Kanluraning kultura tulad ng wika, estilo ng pamumuhay, musika, moda, atbp. Ito ay nagresulta sa pagkakalimutan o pag-aayos ng mga tradisyonal na kultura at pagkakakilanlan ng mga bansa sa rehiyon.
• Erosyon ng Pambansang Kultura: Ang impluwensiya ng dayuhang bansa sa pamamagitan ng Neo-Kolonyalismo ay nagdulot ng pagkaunti ng pambansang kultura at pagkaalipusta sa mga tradisyonal na sistema at paniniwala. Ang paglaganap ng mga dayuhang produkto, media, at ideolohiya ay nagpapahina sa mga pambansang simbolo, institusyon, at halaga.
• Pagkawatak-watak ng Lipunan: Ang Neo-Kolonyalismo ay nagdulot din ng pagkawatak-watak o fragmentation ng lipunan. Ang pagkakaiba-iba o diversity ay naging sanhi ng hindi pagkakaunawaan o conflict sa pagitan ng iba't ibang grupo etniko, relihiyoso, o politikal. Ang Neo-Kolonyalismo ay nakapagpalala din sa problema ng kahirapan, kawalan ng hustisya, at karahasan.

MGA HALIMBAWA NG NEO-KOLONYALISMO

Ang Neo-Kolonyalismo ay ang pagpapatuloy ng kontrol at impluwensiya ng mga dating kolonyal na kapangyarihan sa mga dating kolonya sa pamamagitan ng mga ekonomikong, pulitikal, at kultural na paraan. Ang ilang mga bansa sa Silangang at Timog-Silangang Asya ay naranasan ang Neo-Kolonyalismo matapos ang panahon ng kolonyalismo at imperyalismo ng mga Kanluranin. Narito ang ilang mga halimbawa:

 **Pilipinas** 

Matapos ang panahon ng kolonyalismo ng Espanya at Estados Unidos, nagpatuloy ang impluwensiya ng mga dayuhang kapangyarihan sa bansa. Ang mga dayuhang korporasyon ay nangibabaw sa mga sektor ng ekonomiya tulad ng pagmimina ng ginto at tanso, paggamit ng lupa para sa mga plantasyon, at pagpapalakas ng mga industriya ng langis at enerhiya. Ang Pilipinas ay naging dependente sa dayuhang bansa para sa mga pangunahing produkto at serbisyo, at ang lokal na ekonomiya ay naiwan sa likod ng mga dayuhang korporasyon .

**Indonesia** 

Naranasan ang Neo-Kolonyalismo pagkatapos ng panahon ng kolonyalismong Olandes at Hapones. Ang bansa ay may malawak na yamang likas tulad ng langis, gas, ginto, at iba pa. Ang mga dayuhang korporasyon, partikular na mula sa Kanluran, ay nagnanais na magkaroon ng kontrol sa mga industriya ng bansa. Ang Indonesia ay nakararanas ng malalaking transaksyon sa pagmimina, pag-export ng raw materials, at pag-import ng mga produktong mamahalin. Ang kontrol ng mga dayuhang bansa sa yamang likas ng Indonesia ay nagdulot ng mga isyu tulad ng environmental degradation, paglabag sa karapatang pantao ng mga lokal na komunidad, at patuloy na pagsasamantala .

**Vietnam** 

Naranasan din nila ang epekto ng Neo-Kolonyalismo pagkatapos ng panahon ng kolonyalismong Pranses at Amerikano. Matapos ang digmaang Vietnam, ang bansa ay nagpakita ng pangmatagalang pag-unlad at pagsulong ng kanilang ekonomiya. Gayunpaman, ang pagdagsa ng mga dayuhang korporasyon, partikular na mula sa Tsina at mga bansa sa Kanluran, ay nagdulot ng pagtaas ng pang-ekonomiyang kontrol ng mga dayuhan. Ang mga korporasyon na ito ay naghahari sa sektor ng manufacturing, pagmimina, at pag-aangkat ng mga raw materials ng bansa. Ang Vietnam ay nakararanas ng mga trade imbalances at pampinansyal na dependensiya sa mga dayuhang bansa .

Ang leksyon na ito ay tumutok sa Neo-Kolonyalismo at ang papel nito sa paghubog ng kasaysayan at kasalukuyan ng Silangang at Timog-Silangang Asya. Natutunan natin ang mga sumusunod na mga punto:

• Ang Neo-Kolonyalismo ay ang pagpapanatili ng kontrol at impluwensiya ng mga dating kolonyal na kapangyarihan sa mga dating kolonya sa pamamagitan ng ekonomiya, politika, kultura, at iba pang mga paraan.
• Ang Neo-Kolonyalismo ay naiiba sa kolonyalismo dahil hindi ito nangangailangan ng direktang pamamahala o pananakop sa mga nasasakupan. Sa halip, ito ay gumagamit ng mga pampinansyal na institusyon, mga multinasyonal na korporasyon, at mga kultural na media upang makapagdikta sa mga lokal na pamahalaan at mamamayan.
• Ang mga bansa sa Silangang at Timog-Silangang Asya ay nagkaroon ng iba't ibang mga tugon sa Neo-Kolonyalismo. Ilang mga estratehiya ang kanilang ginamit ay ang pagpapatibay ng pambansang pagkakakilanlan, ang pagtataguyod ng kilusang dekolonisasyon, at ang pagtatatag ng rehiyonal na kooperasyon.
• Ang Pilipinas, Vietnam, at Indonesia ay ilan sa mga bansa na nakaranas ng malaking epekto ng Neo-Kolonyalismo. Nakita natin kung paano sila naharap sa mga hamon ng ekonomikong dependensiya, kultural na dominasyon, at politikal na pakikialam mula sa Kanluranin.
• Ang pag-aaral ng Neo-Kolonyalismo ay mahalaga upang maunawaan ang kasalukuyang kalagayan ng mga bansa sa rehiyon. Mahalaga ring mag-refleksiyon ang mga mag-aaral sa mga kahihinatnan ng Neo-Kolonyalismo at kung paano ito nakakaapekto sa kanilang buhay at lipunan. Sa pamamagitan nito, maaari silang makabuo ng mas malayang at makabuluhang pagtingin --sa kanilang kasaysayan at kinabukasan.

__________

Labels: Neo-Colonialism, Colonialism, Post-colonialism, Economic control, Political influence, Cultural domination, Dependency, Imperialism, Foreign corporations, Globalization, International organizations, Regional cooperation, National identity, Decolonization movements, Economic exploitation, Trade imbalances, Cultural imperialism, Political interference, Sovereignty, Self-reliance

Bayang Iniibig

Isinulat ni Patrick Familara

Mula sa bakas ng bayang ginapos

Mga tao ngayo’y nagnanais makaraos

Makalimot at magpatuloy sa bayang naghihikahos

Makamit lamang ang kasaganahan na pinagkait ng kahapon

Sa isang sigaw mula sa Balintawak

Kaisipang makabayan tunay nang umalab

Sa damdamin ng mga api sa bayang winasak

Katipunan ay isinilang na may layong lumaban

Sa paglipas ng panahaon dugo’t pawis ang inalay

Mga hardin ay lumawak sa mga pook na pinanday

Mga hiyaw na ang nais makalaya ang umaalingangaw

May lakas ka ba ng loob para ikaw ay dumungaw?

Sa pamamaalam ng tatlong pari, si Pepe ay naantig

Lumaban, nagsalita at sya nga ay nadinig

Pinag-initan at hinuli ng mga dayong mapang-api

Binaril, namatay, para sa  bayang iniibig

Dumaan pa ang mga araw ang mga damdamin lumakas

Kalayaang hangad tila ba makukuha na sa pagpupumiglas

Mga api ay nagtipon at sila nga ay bumalangkas

Ng rebolusyonaryong pamamahan para sa ating kasarinlan

Sa isang simbahan doon sa Bulacan

May Republikang isinilang mula sa pagmamahal,

Watawat ay iwinagayway na sumisimbolo ng pagkakilanlan

 Awiting pambansa mula sa damdaming makabayan.

Ipinagpatuloy ang paglaban ng watawat na iwinagayway

Mga dugo ng bayani sa inang bayan ay patuloy na inalay

Hinagpis ng isang ina, tila ba walang humpay

Makamit lamang ang layang noon pa man ay hinihintay.

Sa kanilang paglaban, kalayaan ay nakamtan

Ngunit tunay nga ba, o tayo lamang ay nalinlang?

Di nagtagal mga kaibigan ay dumating

Huwad na kalayaan, tayo pala ay nabili

Natapos ang digmaan, tayo nga muli ay natali

Di lang isa, kundi sa dalawang pang lahi

Paghihirap at pang-aapi, muling sinapit

Bayang iniirog kailan ka pa kaya matatahimik

Sa mahabang panahon, ang bayang ito ay inalipin

Pinagmalupitan at inabuso ng mga dayong mapang-api

Sa araw ng pagsapit ng tuna’y nitong pagsasarili

Iniwan naman ng kahapon ang sugat at pighati

________________________________________

Week of the Quarter/Grading Period	4th Quarter Week 8
Learning Competency (MELC)	Napahahalagahan ang bahaging ginampanan ng nasyonalismo sa pagbibigay wakas sa imperyalismo sa Silangan at Timog Silangang Asya

Ilaw

Isinulat ni Patrick Familara

Noo’y hagulhol na di marinig

Sa bayan na ang ilaw ay walang salig

Pag-aari kung ituring ito ng nakararami

Sa pag-aaruga nito tayo rin ay namamalagi

Sa mahabang panahon, ang ilaw ay naghirap

Liwanag nito ay nasakluban ng pighati mula alapaap

Kahit anong lakas ng tinig ay di sasapat

Tila bulong lang sa hangin ang kanyang mga hiyaw

Sa paglipas ng panahon, ang ilaw ay namulat

Tama na, ang sumbat sa bawat pagyurak

Nagsimulang maghangad na matutong magsulat,

Magbasa at makapag-aral hinangad para sa lahat.

Pagkapantay-pantay ang sunod na hiniyaw

Nitong ilaw na ang nais naman ay makagalaw

Magkaroon ng papel sa bayang ginigiliw

Boses ay madinig ng madla sa saliw

Sa mga sumonod na taon ang ilaw ay ganap nang nakalaya

Mula sa kahon ng kung saan s’ya nanahan

Liwanag nito ay nagsimulang madama at matanaw 

Sa mga lugar na noo’y para lamang sa mga lakan

Kung noong araw ang ilaw ay walang magawâ

Ngayon nga ay tila ba sila na ang gumágawa

Mula sa tahanan hanggang sa mga industriya

Sila na nga ang bida sa ating pamilya

Pawis at pagod ang alay nila sa atin

Para sa kasaganahan, tayo ay di mabitin

Ginagawa ang lahat para ikabubuti

O ilaw, ikaw nga ang bagong bayani

Tunay ngang malayo na ang narating nito ilaw

Mula sa pagiging simpleng may bahay 

Ngayon nga sila’y nangingibabaw

At sa pag-unlad ng bayan ang ilaw ay siyang tulay.

___________________________

Week of the Quarter/Grading Period 4th Quarter Week 7

MELC: Nasusuri ang karanasan at bahaging ginampanan ng mga kababaihan sa pagkakapantay-pantay, pagkakataong pang ekonomiya at karapatang Pampolitika

Diwang Malaya

Isinulat ni Patrick Familara

Sa isang malaking pulo na makikita sa malawak na karagatan ng Pasipiko. May isang binata ang nakatakdang magaing Raja ng Lomlon. Siya si Mapulon, ang nag-iisang anak ni Raja Inodiongan. Sa murang edad, siya ay namulat at sinanay ng kanyang ama sa pakikipaglaban at pamumuno ng kanilang lupain habang ang kanyang ina na si Dayang Marikit ay nagsilbing guro sa kanyang pag-aaral ng Kasaysayan, Kultura at Panitikan. 

Sa loob ng mahabang panahon, naging mapayapa ang kanilang pamumuhay. Naging maunlad ang takbo ng ekonomiya at may magandang ugnayang pampulitika, kultural at pang-ekonomiya sa iba’t ibang barangay sa mga kalapit na pulo. 

Isang araw, tatlong Karakoa ang dumating mula sa kanluran. Lulan nito ang animnapung mangangayaw sa pamumuno ni Datu Sitan mula sa Barangay ng Hesperia na pinamumunuan rin ng isang Raja. Dala nito ang mga makabagong armas na kayang magpabagsak ng isang barangay ng madalian.

Sa umpisa, maganda ang pikikitungo ng mga dayo kay Raja Inodiongan. Ang dalawang pinuno ay nagsagawa pa nga ng Sanduguan upang pagtibayin ang alyansang binubuo. Subalit, lingid sa kaalaman ng Raja, iba pala ang layunin ng pagparoon ni Datu Sitan. Habang mahimbing na natutulog ang mga tao, palihim na pumasok ang lima sa mga alagad ni Datu Sitan sa palasyo ng Raja. Ginapos ng mga alagad ni Datu Sitan ang Raja kasama na si Dayang Markit at Mapulon, na sa panahong iyon ay wala pa sa sapat na gulang pupang lumaban, at kinaladkad palabas ng palasyo. Walang ng nagawa ang mga mandirigma ni Raja Inodiongan. Kinumbinsi ng Datu na isuko ng Raja ang kanyang Putong sa kanya at pumasailalim sa impluwensya ng Hesperia. Hindi pumayag si Raja Inodiongan kaya kinuha ni Datu Sitan ang kanyang kampilan at pinatay ang Raja. Kinuha ni Datu Sitan ang pamunuan ng Rajanato habang ang pamilya ni Inodiongan ay nawala sa kapangyarihan at ibinaba ang katayuan sa lipunan at ginawang Timawa. Matapos ang pagkubkob ni Datu Sitan sa Tablas, ay nagtungo naman sila ng kaniyang mga mangangayaw sa iba pang karatig pulo at barangay upang mangayaw.

Sa loob ng dalawampung taon matapos mamatay si Raja Inodiongan, si Mapulon na noo’y isang Ginoo ay namuhay bilang isang Timawa. Nasaksihan ni Mapulon ang mga pagbabago sa kanilang Barangay at mga pagpapahirap at pang-aabuso ni Datu Sitan sa kanilang dating nasasakupan. Humina ang komersyo at nawala ang dating makulay na kultura at tradisyon. 

Isang araw, nagpasya si Mapulon na pansamantalang lisanin ang kanilang barangay upang mag-aral. Nagtungo sya sa Hesperia ay doon ay nakipagsapalaran. Namulat ang kanyang kaisipan sa mga bagong ideolohiyang panlipunan tulad ng demokrasya at kapitalismo. Habang siya ay nasa Hesperia, nagtatag siya ng isang samahan kasama si Apolaki, isang maharlika mula sa karatig na barangay. Ang samahang ito na itnawag na Pintados na binubuo ng mga timawa at mga maharlika. Sa loob ng tatlong taon, pinalakas nila ang kanilang samahan at palihim na pinalaganap ang kaisipang nasyonalismo sa kanilang barangay sa pamamagitan ng isang pahayagan. Ang mga mamamayan ng kanilang barangay ay unti-unting namulat sa mga demokratikong uri ng pamumuhay at nagsimulang lumaganap ang damdaming makabayan. 

Makalipas ang ilan pang mga taon ay muling bumalik si Mapulon sa Lomlon at nagpatuloy sa hangarin nitong pagbabago. Hindi nagustuhan ng mga nasa katungkulan ang ginagawang panghihimok ni Mapulon sa kanyang mga kababayan na pagbabago kaya pinadakip sya ni Datu Sitan. 

Habang nakapiit sa kulungan, nagkaroon naman ng malubhang sakit ang kanyang ina na si Marikit na sa panahong iyon ay matanda na. Isang araw, habang kinakastigo si Mapulon ng mga alagad ni Datu Sitan ay hinuli rin si Apolaki dahil sa pakikipagsabwatan. Dahil sa isang maharlika si Apolaki ay agad rin itong nakalaya. Nang mabalitaan ni Apolaki ang lakagayan ng ina ni Mapulon ay agad itong nagtungo sa tahanan nito upang makibalita. Sa kasamaang palad, hindi na ito inabot ni Apolaki. Ibinalita niya ang sinapit ng Marikit kay Mapulon. Sa labis na hinagpis, napagpasyahan ni Mapulon na kailangan na nila ng pagbabago. Kailangan na nilang malakaya sa pamumuno ng Hesperia.

Dumaan ang ilang linggo at sa pamamagitan ng palihim na pikikipag-ugnayan ni Mapulon kay Apolaki, nagtatag sila ng isang lihim na samahan na naglalayon ng kalayaan laban sa mga mananakop. Kinilala ang samahang ito bilang Amihan, ipinangalan sa kanilang diyosa ng hangin, na naghihikayat ng mga tao na umanib sa pinaplanong rebolusyon.

Isang gabi, itinakas ng isang kasapi ng samahan si Mapulon at dinala sa kanilang lihim na kuta. Nagpalipas ng gabi si Mapulon at sa pagputok ng liwanag ay nagsimula na silang isakatuparan ang kanilang hangarin. Naglibot ang Amihan sa Tablas upang makahikayat sila ng mga bagong kasapi at mga sandata. 

Nagkaroon ng pagpupulong sa pamumuno ni Apolaki at napagpasyahan sa pagpupulong na ito na kailangan nilang magtatag ng bagong barangay na may pamahalaang demokratiko. Sinangayunan ito ni Mapulon at nagkaroon ng halalan. 

Bilang anak ng dating Raja at orihinal na tagapagmana ng Putong ng Barangay ay naihalal bilang Pangulo ng bagong tatag rebolusyonaryong republika si Mapulon at tinawag nilang  itong Republika ng Diwang Malaya. 

Dahil pagkakatatag ng rebolusyonaryong republika, naging banta ito sa pamahalaan ng Hesperia kaya inatasan ni Datu Sitan ang paglupig sa mga rebolusyonaryo at nagsimula ang digmaan.

Nilusob ng palihim ni Mapulon kasama ng limampung pinakamagagaling na mandirigma sa kanilang sandatahang lakas. Walang kamalay-malay, ang mga bantay ng palasyo ay tahimik na nagpapahinga sa mga lagusan. Napatumba ng mga mandirigma ni Mapulon ang lahat ng bantay sa palasyo habang siya ay tahimik na pumasok sa silid ni Datu Sitan na sa panahong iyon ay mahimbing na natutulog. 

Nagising si Datu Sitan sa pagkakatulog at dito nakita niya si Mapulon na nakatayo sa kanyang harapan, hawak ang kampilan na ginamit nito sa pagpatay kay Raja Inodiongan. Pinaalala ni Mapulon ang mga huling sandali ng kanyang ama habang nakatutok ang patulis ng kampilan sa datu. Nanglaban si Datu Sitan ang nagkaroon ng duwelo sa pagitan ng dalawa. 

Dahil sa murang edad pa lang ay sinasanay na sya ng kanyang ama sa pakikipaglaban, madaling napatumba ni Mapulon si Datu Sitan at binigyan ng pagkakataon na sumuko na. Hindi ito pumayag at sa halip ay nagpatuloy sa pakikipaglaban. Dumating si Apolaki sa kinaroronan ng dalawa at tinulungan nito si Mapulon. Nang mapuruhan na si Datu Sitan ay muling hiningi ni Mapulon ang Putong  sa kanya. Subalit hindi pa rin ito nagpaubaya kaya tuluyan nang kinitilan ng buhay ni Mapulon ang dayong kumitil sa kanyang ama at nagpahirap sa mga kabarangay nito.

Sa pagkamatay ni Datu Sitan, ay tuluyan na ngang naging malaya sa impluwensya ng Hesperia ang bagong tatag na Barangay. Malayo sa dati nitong anyo na monarkiya, naging demokratiko ang uri ng pamamahala. Tinalikuran ang paghahat-hati ng mga mamamayan ayon sa estado sa lipunan at tuluyang niyakap ang kapitalismo.