Usap-usapan ngayon ang bagong wage increases sa NCR at CALABARZON. Sa ilalim ng Wage Order No. NCR-28, may dagdag na ₱60 kada araw para sa mga sakop na minimum wage earners sa Metro Manila, effective September 26, 2026. Para naman sa CALABARZON, may dagdag na hanggang ₱45 kada araw, effective October 26.
Pero heto ang tanong:
Bakit para sa maraming manggagawa, kulang pa rin ang dagdag-sahod? At bakit para naman sa ilang small business owners, dagdag-pasanin na naman ito?
Ang Realidad ng mga Manggagawa
Pero kahit may dagdag-sahod, hindi ibig sabihin na biglang gagaan ang buhay. Pamasahe, pagkain, kuryente, tubig, renta, at gastusin ng pamilya—lahat iyan kailangang paglaanan ng budget.
Kaya para sa manggagawang arawan ang sahod, bawat pisong dagdag ay mahalaga, pero puwede pa ring kapusin kapag mataas ang presyo ng mga pangunahing bilihin. At kung may pamilyang binubuhay, hindi lang sarili ang iniisip. May anak na nag-aaral, may gamot na kailangang bilhin, at may mga bayaring hindi puwedeng ipagpaliban. Makatuwiran lang na itanong ng mga manggagawa:
Sapat ba talaga ang minimum wage para sa pang-araw-araw na pangangailangan?
Ang Pasanin ng mga MSMEs
Tingnan din natin ang kabilang panig. Ayon sa datos ng Philippine Statistics Authority na iniulat ng DTI, mahigit 99% ng mga business establishment sa Pilipinas ay micro, small, and medium enterprises o MSMEs. Malaki ang papel nila sa pagbibigay ng trabaho sa bansa.
Para sa isang maliit na panaderya, karinderya, o talyer, hindi lang basic salary ang naaapektuhan kapag tumaas ang minimum wage. Puwedeng tumaas din ang gastos sa:
13th-month pay
Overtime pay
Employer contributions sa SSS, PhilHealth, at Pag-IBIG
At kung may mga empleyadong matagal nang nagtatrabaho at mas mataas ang sahod kaysa sa minimum wage, maaaring magkaroon din ng usapin tungkol sa wage distortion.
Ano ba ang Wage Distortion?
Sa simpleng paliwanag, nangyayari ang wage distortion kapag ang pagtaas ng minimum wage ay nag-aalis o lubhang nagpapaliit sa dating makatuwirang agwat ng sahod ng iba't ibang grupo ng empleyado—halimbawa, sa pagitan ng mga baguhan at ng mga manggagawang may mas mahabang serbisyo o mas mataas na kasanayan.
Pero tandaan: hindi awtomatikong nangangahulugan ang wage distortion na kailangang taasan ang sahod ng lahat ng mas senior na empleyado. Kailangang suriin kung pasok talaga sa legal na depinisyon at kung anong proseso ang naaangkop.
Ang Domino Effect sa Negosyo
Isipin mong may maliit kang panaderya na may 20 empleyado. Kung lahat sila ay sakop ng parehong ₱60 na dagdag kada araw (na may 26 working days sa isang buwan), ang dagdag sa basic payroll ay ₱31,200 kada buwan.
At basic payroll pa lang iyan. Hindi pa kasama ang iba pang labor-related expenses. Kaya kailangang pag-isipan ng employer kung paano sasagutin ang dagdag-gastos. Maaaring bawasan ang kita, maghanap ng paraan para mapahusay ang operasyon, mag-adjust ng presyo, o gumawa ng iba pang hakbang.
Sa ilang pagkakataon, maaaring maapektuhan ang hiring, pero hindi iyon awtomatikong mangyayari sa bawat negosyo. Dito nagiging komplikado ang usapin. Kung hindi sapat ang sahod, nahihirapan ang manggagawa. Pero kung hindi rin kayang sustentuhan ng negosyo ang tumataas na gastos, nanganganib ang kakayahan nitong magpatuloy at magbigay ng trabaho—habang tinitiyak na nakakasunod pa rin sila sa mga umiiral na labor standards.
Ang Maselang Pagbabalanse
Kaya mapa-NCR man iyan o CALABARZON, hindi simpleng usapin ang minimum wage. Kailangang maprotektahan ang kakayahan ng manggagawa na matugunan ang pangangailangan ng pamilya, habang pinananatili rin ang kakayahan ng mga negosyo na magpatuloy, sumunod sa batas, at magbigay ng trabaho. Ang tanong, paano natin makakamit ang parehong layunin nang hindi isinasakripisyo ang isa para sa isa?
Ikaw, sapat na ba para sa iyo ang bagong minimum wage sa lugar ninyo? O sa tingin mo, ano pa ang kailangang gawin para sa mga manggagawa at maliliit na negosyo?
I-comment mo ang opinyon mo sa ibaba.
